پل میانه
از
آثار معروف باستاني منطقه ميانه كه بدست فراموشي سپرده شده و از چشم
توريستها و جهانگردان و باستان شناسان بدور مانده پلي معروف است بر
روي رودخانه قرانقو و وشهريرود كه هم اكنون نيز مورد استفاده وسايل نقليه
قرارمي گيرد.باتوجه به مطالبي كه حمدالله مستوفي در كتاب نزهه القلوب ذكر
كرده گوياقبل از اين پل،پل ديگري در دورة ايلخان مغول در جاي فعلي پل وجود
داشته كه در اثر مرور زمان از بين رفته است.
بناي مورد نظر
حمدالله مربوط به خواجه شمس الدين محمد جويني است كه داراي سي و سه چشمه
بوده است .اما دربارةپل فعلي ميانه سترنج در صفخة 183 سرزمين شرقي چنين
مينويسد كه مطالب قبلي را تائيد مي نمايد بدين مضمون كه زير شهر ميانج دور
هشترود كه از جبال خاوري مراغه سرچشمه ميگيرد ازطرف راست رودخانه اصلي به
آن مي پيوندد و در زمان حمدالله مستوفي در محل ملتقاي اين دو رود پل
سنگي بزرگي با سي و دو اطاق وجودداشته است.شواليه شارون كه در حدود سال
1264 م به ايران مسافرت كرده شرح گذشتن خودرا از رودخانةميانه چنين توصيف
مي نمايد: روز دوم از ميانه حركت كرديم ولي بعلت خرابي رودخانه و صعب
العبور بودن كوهها بسيار معطل شديم و خيلي بزحمت افتاديم بطوريكه فقط سه
فرسخ را طي كرديم.كاري ايتاليايي نيز در اين مورد چنين مي نويسد: در
چهار مايلي اين قصبه (ميانه)از چهار شاخة بزرگ رودخانه كه آخري خيلي كم عرض
و عميق بوده است گذشتيم ولي در زمستان عبور ازآن ممكن نمي باشد وبراي گذشتن
بايد از شتر استفاده كرد. روي اين رودخانه در قديم پل سي چشمه اي بپا شده
بودكه هنوز شش چشمةآن باقي مانده است دوكوتزبونه كه در دورةقاجاريه از
ايران ديدار كرده است دربارةپل ميانه چنين مي نويسد: ما به اجبار در نقطه
دور دستي از رودخانه در پاي رشته كوه قافلانكوه اردو زديم پل بسيار عالي
برروي اين رودخانه وجود دارد كه با كوچكي رودخانه بي تناسب بود ولي هميشه
اين طور نيست زيرا در زمستان بعلت ذوب برفهاي اطراف رودخانه طغيان مي كند.
اين پل كه
بدستور شاه عباس كبير ساخته شده داراي پياده رو و پله است در انتهاي آن
چهارستون سنگي نمايان است كه يكي از آنها افتاده است .و اين پل به جادة سنگ
فرشي متصل مي شود كه از لحاظ ساختمان شبيه جاده هاي روميان قديم است .اين
پل كه در جاد قديم شوسه اي تهران-تبريز در نزديكي ميانه واقع شده يكي از
زيباترين پل هاي ايران است ودر سالهاي اخير در اثر طغيان رودخانه
دهنه آن فروريخته است.